Inne Rośliny Egoztyczne

PANDANUS ODORIFER - KEWRA - PANDAN WONNY

Pandan Wonny to małe rozgałęzione drzewo lub krzew o pachnących kwiatach, występujące dziko w południowych Indiach, Birmie i Andamanach. Ma giętki pień wsparty na korzeniach usztywniających. Liście są długie , kolczaste, pachnące w kolorze niebiesko-zielonawym, tworzą gęstą koronę ozdobioną efektownymi, jasnopomarańczowymi skupiskami jadalnych owoców. Z bardzo przyjemnych i silnie pachnących kwiatów męskich wytwarza się w Indiach wodę Kewra, która jest ważnym składnikiem wielu tradycyjnych potraw kuchni indyjskiej. Jest blisko spokrewniony z gatunkiem P. tectorius z Pacyfiku. Jest to wytrzymała i dobrze przystosowująca się roślina. Jest mrozoodporny do strefy 9a (około -6 stopni C).

PANDANUS UTILIS - MASCARENE SCREW PINE - PANDAN TRWAŁY

Pochodzi z Wysp Maskareńskich. Jest to duży Pandan, który wytwarza mocny pień z korzeniami powietrznymi i gęstą, mocno rozgałęzioną koroną. Liście są lekko kolczaste, jasnozielone lub niebieskozielone z bardzo atrakcyjnymi czerwonymi brzegami. Najlepiej nadaje się do obszarów tropikalnych i ciepłych podzwrotnikowych. Nie jest rośliną mrozoodporną. Jego wytrzymałość określana jest na strefę 10a USDA (-1.1 stopnia C). Pandanus Utilis jest najpopularniejszym w uprawie pandanem.

PANDOREA JASMINOIDES - BOWER VINE - PANDOREA JAŚMINOWATA - BIGNONIA JAŚMINOWATA

Pandorea jasminoides, znana również jako bignonia jaśminowa, to zimozielone pnącze z rodziny bignoniowatych (Bignoniaceae), pochodzące ze wschodniej Australii, szczególnie z regionów Queensland i Nowej Południowej Walii. Roślina wyróżnia się szybkim tempem wzrostu i efektownymi, lejkowatymi kwiatami w odcieniach różu, fioletu lub bieli, zwykle z kontrastowym, ciemniejszym gardłem. Kwitnie obficie od wiosny do jesieni, przyciągając zapylacze i doskonale sprawdza się jako roślina okrywowa na pergole, kraty i ogrodzenia. Lubi stanowiska słoneczne do półcienistych, dobrze znosi suszę i umiarkowane chłody, ale nie jest w pełni mrozoodporna. Dzięki dekoracyjnemu wyglądowi i łatwości w uprawie jest ceniona w ogrodnictwie ozdobnym w klimacie subtropikalnym i śródziemnomorskim.

PANDOREA JASMINOIDES 'PINK'  - PINK BOWER VINE - RÓŻOWA PANDOREA JAŚMINOWATA - RÓŻOWA BIGNONIA JAŚMINOWATA

Pandorea jasminoides, znana również jako bignonia jaśminowa, to zimozielone pnącze z rodziny bignoniowatych (Bignoniaceae), pochodzące ze wschodniej Australii, szczególnie z regionów Queensland i Nowej Południowej Walii. Roślina wyróżnia się szybkim tempem wzrostu i efektownymi, lejkowatymi kwiatami w odcieniach różu, fioletu lub bieli, zwykle z kontrastowym, ciemniejszym gardłem. Kwitnie obficie od wiosny do jesieni, przyciągając zapylacze i doskonale sprawdza się jako roślina okrywowa na pergole, kraty i ogrodzenia. Lubi stanowiska słoneczne do półcienistych, dobrze znosi suszę i umiarkowane chłody, ale nie jest w pełni mrozoodporna. Dzięki dekoracyjnemu wyglądowi i łatwości w uprawie jest ceniona w ogrodnictwie ozdobnym w klimacie subtropikalnym i śródziemnomorskim.

PASSIFLORA ADULTERINA - MĘCZENNICA KOLUMBIJSKA 

To rzadki, nowo odkryty gatunek męczennicy pochodzący z Kolumbii z obszarów górskich w Andach , gdzie rośnie na wysokości do 3600 m.n.p.m. Jest to bardzo szybko rosnąca, w naturze wiecznie zielona roślina, dorastająca do 20m wysokości. W uprawie zazwyczaj osiąga koło 5m wysokości. Wytwarza piękne długie zwisające kwiaty, a następnie efektowne jajowate owoce. W związku ze swoim naturalnym występowaniem jest odporna na niewielkie mrozy do -5 stopni C. 

PASSIFLORA ALATA - WINGED PASSION FLOWER - MĘCZENNICA SKRZYDLATA

Występuje naturalnie w Kostaryce, Panamie, Wenezueli, Gujanie, Ekwadorze, Peru i Brazylii. Jest to szybko rosnące pnącze z dużymi, pachnącymi, czerwonymi i fioletowymi kwiatami, po których następują duże, jadalne owoce, w kolorze od żółtego do pomarańczowego. W uprawie najlepiej sprawdza się w tropikalnym i ciepłym klimacie umiarkowanym.

PASSIFLORA EDULIS - PASSION FRUIT - MARAKUJA - PASSIFLORA JADALNA

Passiflora edulis, znana również jako marakuja, granadila lub pasiflora jadalna, jest gatunkiem wieloletniej pnącej rośliny z rodziny męczennicowatych. Jest to roślina pochodząca z Ameryki Południowej, ale obecnie jest uprawiana w wielu krajach świata, w tym w tropikalnych i subtropikalnych regionach Afryki, Azji i Australii. Marakuja to roślina o wysokości od 2 do 6 metrów. Ma długie, pnące pędy pokryte owalnymi, zielonymi liśćmi. Kwiaty są duże, o średnicy od 5 do 10 centymetrów, i mają charakterystyczny kształt gwiazdy. Kwiaty są zazwyczaj koloru fioletowego, ale mogą być również białe, żółte lub pomarańczowe.Owoce męczennicy jadalnej są kuliste lub jajowate i mają średnicę od 5 do 10 centymetrów. Są one pokryte żółta lub fioletową skórką i mają słodki, aromatyczny miąższ. Miąższ zawiera nasiona, które są jadalne, ale nie mają smaku. Marakuja jest cennym źródłem witaminy C, potasu i błonnika. Jest również źródłem przeciwutleniaczy, które mogą chronić organizm przed uszkodzeniem komórek. Marakuja jest popularnym owocem spożywanym na surowo lub w postaci soku. Jest również wykorzystywana w kuchni do przygotowywania deserów, lodów i koktajli.

PASSIFLORA EDULIS FLAVICARPA - PASSION FRUIT - MĘCZENNICA - MARAKUJA

Passiflora Edulis to piękna duża winorośl, pierwotnie pochodząca z Paragwaju, Argentyny i Brazylii. Odmiana Flavicarpa , ma jadalne, aromatyczne żółte owoce o długości do 15cm i jest głównie uprawiana w Malezji, Tajlandii i na Filipinach. Pnączę to osiąga do 15m długości. Jest to bardzo łatwa w uprawie roślina i dobrze sobie radzi w ciepłym klimacie umiarkowanym i tropikalnym. Jest mrozoodporna do około -6 stopni C. Wytrzymuje mrozy do nawet -12 stopni C, ale zazwyczaj wtedy przemarza, a na wiosnę odbija od korzenia. 

PASSIFLORA FOETIDA - BUSH PASSION FLOWER - WILD MARACUJA - MARAKUJA ŚMIERDZĄCA

Passiflora foetida L., powszechnie znana jako męczennica śmierdząca, to wieloletnie pnącze z rodziny męczennicowatych (Passifloraceae). Pochodzi z południowo-zachodnich Stanów Zjednoczonych (południowy Teksas i Arizona), Meksyku, Karaibów, Ameryki Środkowej i dużej części Ameryki Południowej. Naturalizowała się w strefach tropikalnych na całym świecie.

Męczennica śmierdząca charakteryzuje się:

• Pnączami: Dorasta do 5 metrów długości, wspinając się za pomocą wąsów czepnych.
• Liśćmi: Trójklapowe, owalne, o brzegach piłkowanych, z charakterystycznymi gruczołami przylistkami.
• Kwiatami: Wyraźne, duże, o średnicy 5-7 cm, z pięcioma biało-kremowymi płatkami i złożoną koroną z frędzlami i wyrostkami.
• Owocami: Kuliste, żółte, dojrzewając zmieniające barwę na pomarańczową i czerwoną, jadalne, o słodkim smaku.

Nazwa gatunkowa "foetida" pochodzi z języka łacińskiego i oznacza "śmierdząca". Nawiązuje ona do silnego, nieprzyjemnego zapachu wydzielanego przez uszkodzone liście rośliny.

Męczennica śmierdząca ma wiele zastosowań:

• Ozdobne: Jest popularną rośliną ozdobną, ze względu na piękne kwiaty i jadalne owoce.
• Jadalne: Owoce można spożywać na surowo lub przetwarzać na soki, dżemy i syropy. Młode liście i pędy również są jadalne.
• Lecznicze: W tradycyjnej medycynie roślina wykorzystywana jest w leczeniu różnych dolegliwości, m.in. lęku, bezsenności, problemów żołądkowych i bólu.

PASSIFLORA HOLOSERICEA - VELVET LEAF PASSION FLOWER - MĘCZENNICA AKSAMITNA

Pochodzi z Meksyu, Kuby, Hondurasu, Kolumbii i Wenezueli. Ma piękne pachnące kwiaty i aksamitne zielone liście. Bardzo lubi ciepło. Kwitnie bardzo obficie, potrafi wytworzyć do 8 kwiatów na jednej szypułce. Roślina łatwa w uprawie , pod warunkiem zapewnienia jej ciepłych warunków.

PASSIFLORA MACROPHYLLA - MĘCZENNICA OLBRZYMIA

Piękny i dość dziwaczny mały krzew.

Ma białe lub zielonkawo-żółte kwiaty, które skupiają się pod parasolową koroną kilku bardzo dużych liści na cienkiej, słabo rozgałęzionej łodydze.

Liście tej męczennicy potrafią osiągnąć ponad metr długości i prawie około 40cm szerokości

Pochodzi z lasów deszczowych zachodniej Kolumbii i Ekwadoru od niskich wysokości do 2500 m n.p.m.

Stanowi niesamowitą ozdobę dla tropikalnego lub ogrodu o umiarkowanym klimacie, lecz bardzo rzadko można ją spotkać.

Nasiona pojawiają się bardzo rzadko w sprzedaży.

PASSIFLORA MANICATA - RED PASSION FLOWER - MĘCZENNICA CZERWONA

Piękne pnącze pochodzące z suchych lasów górskich między 1700 a 3000 m n.p.m. w dolinach międzykontynentalnych Kolumbii i Ekwadoru. Osiąga 3m długości. Ma trójklapowe, drobno ząbkowane liście i zachwycające, duże, szkarłatne kwiaty, po których tworzą się jadalne, zielone owoce. Stanowi znakomitą ozdobę w ciepłym klimacie umiarkowanym. Jest mrozoodporna do strefy 9USDA (-6,7 stopnia C.).

PASSIFLORA PRINCEPS - RED PASSIFLORA - MĘCZENNICA GRONIASTA

PASSIFLORA QUADRANGULARIS - GIANT GRANADILLA - PARCHA - MĘCZENNICA CZTEROKĄTNA

Passiflora quadrangularis, powszechnie znana jako męczennica czterokątna, to wieloletnie pnącze z rodziny męczennicowatych (Passifloraceae). Pochodzi z Ameryki Środkowej i Południowej, ale naturalizowała się w innych regionach tropikalnych i subtropikalnych, w tym w Azji Południowej i Afryce.

Męczennica czterokątna charakteryzuje się:

• Pnączami: Dorasta do 10 metrów długości, wspinając się za pomocą wąsów czepnych.
• Łodygami: Kwadratowe w przekroju, stąd nazwa gatunkowa.
• Liśćmi: Trójklapowe, owalne, o brzegach piłkowanych, z charakterystycznymi gruczołami przylistkami.
• Kwiatami: Wyraźne, duże, o średnicy 7-10 cm, z pięcioma żółto-zielonymi płatkami i złożoną koroną z frędzlami i wyrostkami.
• Owocami: Wydłużone, zielone, dojrzewając zmieniające barwę na pomarańczową i czerwoną, jadalne, o słodkim smaku.

Męczennica czterokątna ma wiele zastosowań:

• Ozdobne: Jest popularną rośliną ozdobną, ze względu na piękne kwiaty i jadalne owoce.
• Jadalne: Owoce można spożywać na surowo lub przetwarzać na soki, dżemy i syropy. Młode liście i pędy również są jadalne.
• Lecznicze: W tradycyjnej medycynie roślina wykorzystywana jest w leczeniu różnych dolegliwości, m.in. lęku, bezsenności, problemów żołądkowych i bólu.
• Zioła: Suszone liście i kwiaty stosowane są jako zioła naparzane, mające działanie uspokajające i przeciwzapalne.

PASSIFLORA TRIPARTITA VAR.MOLLISSIMA - BANANA PASSIONFRUIT - MĘCZENNICA TRÓJLISTKOWA

Pochodzenie:

• Pochodzi z Afryki tropikalnej i subtropikalnej.
• Introdukowana i uprawiana w wielu regionach świata, m.in. w Europie, Azji i Ameryce.

Charakterystyka:

• Perenna, wysoka trawa dorastająca do 3 metrów wysokości.
• Łodygi sztywne, wyprostowane, tworzące gęste kępy.
• Liście lancetowate, ostro zakończone, o ciemnozielonym kolorze z purpurowym nalotem.
• Kwiatostany puszyste, pióropusze, złożone z drobnych kwiatów w odcieniach różu i brązu.
• Owoce to ziarna.

Uprawa:

• Ceniona roślina ozdobna do uprawy w ogrodach, na rabatach i jako soliter.
• Preferuje stanowiska słoneczne lub lekko zacienione.
• Wymaga gleby żyznej, przepuszczalnej, o umiarkowanej wilgotności.
• Dobrze znosi suszę, ale źle znosi nadmiar wody.
• Mrozoodporna do -15°C.

Zastosowania:

• Oprócz walorów estetycznych, Pennisetum purpureum jest wykorzystywana jako roślina pastewna i biomasa energetyczna.
• Liście mogą być spożywane jako warzywo.
• Stosowana w ziołolecznictwie.

PENTAGONIA MACROPHYLLA - PENTAGONIA WIELKOLISTNA

Pentagonia macrophylla to wiecznie zielony krzew lub drzewo, które zwykle dorasta do 7 metrów wysokości, ale są doniesienia o drzewach sięgających 16 metrów. Drzewo jest często nierozgałęzione, z koroną liści na szczycie - przypominającą nieco palmę. Największą ozdobą rośliny są oszałamiająco piękne , ogromne, szerokie liście osiągające do 80cm długości. Pochodzi z nizinnych i górskich lasów deszczowych do od Kostaryki po Peru gdzie rośnie na wysokości do 1700 m.n.p.m. Roślina jest czasami zbierana do lokalnego użytku jako żywność. Jest piękną ozdobą do ogrodów tropikalnych , lecz wciąż bardzo mało rozpowszechnioną.

PETREA VOLUBILIS - QUEEN'S WRATH - WIENIEC KRÓLOWEJ - WIENIEC PURPUROWY

Wspaniała, liściasta, zdrewniała winorośl lub krzew, rozpowszechniony od Florydy i Meksyku w całej tropikalnej Ameryce na południe po Paragwaj i południową Brazylię, gdzie rośnie w sezonowo suchych lasach, często na skalistych wychodniach. Tworzy kilka smukłych łodyg pokrytych jasną korą, które mogą osiągać 12 m długości, są pokryte grubymi, skórzastymi, eliptycznymi, ciemnozielonymi liśćmi. Tworzy duże ilości długich, zjawiskowych, opadających gron delikatnych lawendowo-fioletowych kwiatów.

Petrea volubilis jest wspaniałą, łatwą w pielęgnacji, kwitnącą rośliną ozdobną przeznaczoną do tropikalnych i przeważnie wolnych od mrozu ciepłych i umiarkowanych klimatów.

W naszych warunkach do hodowania jako roślina doniczkowa , tarasowa, zimując w pomieszczeniu 12-15 stopni C.

PHENAKOSPERMUM GUYANNENSE - SOUTH AMERICAN TRAVELLERS PALM - POŁUDNIOWOAMERYKAŃSKA PALMA PODRÓŻNYCH

Phenakospermum to monotypiczny rodzaj z rodziny Strelitziaceae. Rozpoznany jest tylko jeden gatunek, Phenakospermum guyannense, pochodzący z Surinamu, Gujany Francuskiej i wschodniego dorzecza Amazonki. Roślina dorasta do ponad 10 m wysokości, ale można ją powalić jednym uderzeniem maczety. Chociaż nie jest tak ceniony jak ozdobna palma podróżnika (Ravenala Madagascariensis), Phenakospermum guyannense jest używany lokalnie w Brazylii jako element krajobrazu. Szerokie liście są używane do zawijania ryb w Benevides w Brazylii, zwłaszcza gdy liście Calathea (Marantaceae) nie są dostępne. 

Ze względu na swoje walory i niezwykły kształt jest również doskonałą rośliną doniczkową w młodym wieku.

Jego liście są ułożone w jednej płaszczyźnie w sposób podobny do wachlarza, a po osiągnięciu dojrzałości wytwarza ogromne, stojące kwiatostany podobne do heliconii.

Phenakospermum jest nadal praktycznie nieznany w uprawie.